Twee cirkels die elkaar doorsnijden: het is een universeel symbool van twee werelden die elkaar raken. Denk aan hemel en aarde, of het goddelijke en het menselijke, het mannelijke en het vrouwelijke, of vandaag: het oude en het nieuwe jaar. De doorsnede tussen deze cirkels is dan een amandelvorm, vandaar dat deze vorm in de kunstgeschiedenis de naam mandorla heeft gekregen (Italiaans voor amandel).
Deze vorm, deze doorsnede heeft al de symboliek van een poort in zich: het maakt deel uit van beide cirkels, het draagt de energie van beide werelden en geeft toegang van de ene wereld tot de andere wereld. En deze symboliek komt en veel culturen komt voor. Ook in de christelijke cultuur. Wanneer je voor een middeleeuwse kathedraal staat, zie je vaak in het timpanum boven de ingang van de kerk (letterlijk een poort tussen het gewone en het heilige) een mandorla waarin vaak Christus, of ook Maria afgebeeld is. Het symboliseert dat zij van de goddelijke wereld in de menselijke wereld komen en herinnert de bezoekers van de kerk eraan dat zij van de aardse wereld in een heilige wereld stappen wanneer zij de kerk binnengaan.
In de traditie wordt Maria poort van de hemel genoemd (porta caeli is een van haar titels in de middeleeuwse litanie van Maria). Ook daarin klinkt deze symboliek door: Maria maakt deel uit van het aardse en heeft het goddelijke geboren doen worden. De mandorla lijkt op een vulva, het geboortekanaal waardoorheen een vrouw nieuw leven kan geven. Het is dus een symbool voor vrouwelijke scheppingskracht. Jezus is geboren uit een vulva, uit de barende scheppingskracht van Maria, zo heeft hij de weg van de goddelijke wereld naar de aardse wereld afgelegd. Een echt nieuw begin, anders dan alle andere mensen die vóór hem geboren werden. De oude uitspraak dat Jezus uit een maagd geboren is, is bedoeld om te zeggen dat bij de zwangerschap en geboorte geen man betrokken is geweest. Het is de vrouwelijke barende scheppingskracht van Maria die God op aarde geboren doet worden.
Met de vulva van Maria houdt het nog niet op met goddelijk baren. In middeleeuwse afbeeldingen van Jezus aan het kruis kom je de vulva op een onverwachte manier tegen. Door te sterven verloste Christus de mensheid van de dood. Door te sterven gaf hij leven aan de mensen. En het is niet toevallig dat de wond in de zijde van Jezus zo afgebeeld werd dat het leek op een vulva. Dit werd gezien als een vorm van baren. In sommige afbeeldingen is deze wond zelfs een geboortekanaal waaruit een vrouwenfiguur, die staat voor de Kerk, geboren wordt. Christus zelf heeft een vulva en kan baren. Het is een van de queer eigenschappen van Christus: ja, ooit als jongetje geboren, maar hij deelde in de vrouwelijke scheppingskracht zodat hij nieuw leven kon baren.
Dat vier ik op nieuwjaarsdag, ofwel de feestdag van Maria Theotokos (Godbarende).
